Joop mag zijn wie hij is
Joop de Jong woont al ruim 60 jaar bij Vanboeijen. Op zijn zestiende verhuisde hij vanuit zijn ouderlijk huis in Leeuwarden naar Vanboeijen. Sinds enkele jaren woont hij op locatie Middenweg 14C in Assen. Een fijne plek in een groene omgeving, samen met vijf andere bewoners. We spreken zijn zus Willy, haar man Rob, persoonlijk begeleider Marit en begeleider Simone.
Joops jeugd
“Mijn ouders waren nog jong toen Joop werd geboren,” vertelt Willy. “Het was vlak na de oorlog... dus zoek het zelf maar uit. Zo ging dat toen.” Drie jaar later werd Willy geboren, daarna volgde Peter. Hij is overleden toen hij 45 jaar was.
Het was al snel duidelijk dat Joop anders was. Hij bleek een verstandelijke beperking en autisme te hebben. Jaren later werd vastgesteld dat hij ook het Rubinstein–Taybi-syndroom heeft. Joop beleeft de wereld als een kind van twee à drie jaar.
“Hoewel hij autisme heeft, houdt hij van mensen om zich heen.”
Liefde en aandacht
Joop vroeg veel aandacht van zijn ouders. “Mensen vragen soms of ik me achtergesteld heb gevoeld, maar dat is niet zo”, zegt Willy. “Mijn ouders deden het fantastisch. Als Joop uit school kwam, wisten we: hij gaat voor. Daarna waren wij aan de beurt. Dat voelde voor ons normaal.”
Rob vult aan: “Als je erin opgroeit, is het vanzelfsprekend. Maar als je er van buitenaf naar kijkt, zie je hoe alles in het gezin draaide om Joop. Het weekschema, het dagritme... ook zijn stemming bepaalde hoe de dag verliep. En dat was niet altijd makkelijk.”
Vanboeijen werd zijn thuis
Toen Joop zestien was, verhuisde hij naar Vanboeijen. Hij was er al op vakantie geweest om te wennen, en dat ging goed. Willy herinnert het zich nog: “We brachten hem met het hele gezin met de trein naar Assen. Ik zat toen op de Hogere Burgerschool (HBS) en had die dag een tentamen, maar dat hoefde ik niet te maken. Mijn ouders vonden het belangrijk dat we Joop samen zouden wegbrengen naar zijn nieuwe thuis.”
Joop kwam terecht in het toenmalige Paviljoen de Grutto. In die tijd had je als bewoner nog geen eigen kamer en Joop sliep met anderen op een slaapzaal. “Het gebouw was wat kil en afstandelijk”, zegt Rob. “Maar Joop leek het niet te deren. Hij zag toch niet zo goed, want hij heeft kokervisie. Joop voelde zich eigenlijk gelijk thuis bij Vanboeijen.”
Destijds was het gebruikelijk dat nieuwe bewoners het eerste half jaar niet naar huis mochten. “Daar waren mijn ouders het niet mee eens,” vertelt Willy. “Er volgde een pittige discussie, maar mijn moeder hield voet bij stuk. En uiteindelijk kreeg ze gelijk. Vanaf dat moment kwam Joop elke zes weken een hele week thuis.”
Het ophalen en brengen ging toen heel anders dan nu.“Als familie mocht je niet zomaar de woning in,” vertelt Rob. “Je haalde je verwant op in het voorportaal. Een begeleider controleerde dan of de kleding in orde was. Daarna ging de deur meteen weer dicht.”
Structuur geeft houvast
“Als Joop voor een week thuiskwam bespraken we eerst altijd het weekprogramma”, vertelt Willy. “Met vaste eetdagen, zoals patat op zaterdag en zuurkool op de laatste dag. Ook de familiebezoekjes en uitjes werden besproken.”
Nog steeds is structuur belangrijk voor Joop. “Een dag die precies loopt zoals gepland is voor Joop de ideale dag,” zegt Marit, zijn persoonlijk begeleider.“Zonder verrassingen, en met vaste gezichten om zich heen.”
Grapjes en gezelligheid
Simone vertelt dat Joop van grapjes houdt. “Hij zoekt graag contact, op zijn eigen manier. En hij is dol op kietelspelletjes!”
Joop vindt het gezellig als er familie op bezoek komt. Minke, de schoonzus van Willy, komt ook regelmatig langs. Soms gaat Minke met hem naar de kerk. En net als Rob en Willy neemt zij altijd cd’s voor hem mee.
Muziek is zijn taal
Muziek speelt een grote rol in Joops leven. “Het is een beetje zijn taal”, zegt Rob. “Bij het praten gebruikt hij slechts een paar woorden. Maar hij zingt zonder moeite hele volzinnen in het Nederlands, Duits en Engels.”
Joop bedient moeiteloos de platenspeler en cd-speler. Hij weet precies waar welk nummer op een plaat staat, draait een lp om als die verkeerd ligt en zoekt het juiste hoesje erbij.
“Muziek is een beetje zijn taal.”
Samen zorgen
Simone en Marit hebben goed contact met Willy en Rob.“Als er iets is, kunnen we altijd bellen,” vertelt Marit. “De driehoek tussen familie, begeleiding en Joop loopt gewoon goed. Ik wil bijna zeggen: de driehoek is rond! Want zo voelt het.”
In de loop der jaren zijn de inzichten in de zorg veranderd. “Joop mag hier zijn wie hij is,” zegt Willy. “Dat is het belangrijkste: dat hij wordt gezien en gerespecteerd als mens.”
Wie is Joop?
- Joop is een lieve en rustige man van 76 jaar.
- Joop gaat met plezier naar dagbestedingslocatie De Boemerang. Het stapelen van ringen is een van zijn favoriete bezigheden daar.
- Joop vindt het altijd fijn als zijn familie op bezoek komt.
- Muziek is belangrijk voor Joop. Hij zingt foutloos Nederlands, Duits en Engels!
